اگر جسم سیاه گرم شود، در دماهای مختلف نورهای متفاوتی ایجاد می‌کند و این نورها تمام طیف مرئی را پوشش میدهند. برای مشخّص کردن نورها ورنگ‌ها از دمای جسم سیاهی که آن را تولید میکند، استفاده می‌کنند. نوری که از شیشه منشور می‌گذرد، به لحاظ بستگی ضریب شکست به طول موج و یا پاشندگی مواد ، به رنگهای تشکیل دهنده آن تجزیه می‌شود (تجزیه نور سفید). مثلا نور سفید به طیف وسیع هفت رنگ خود تجزیه می‌گردد. طیف مرئی (visible spectrum) نام بخشی از طیف الکترمغناطیسی است که با چشم انسان قابل رویت و تشخیص است. طول موج طیف مرئی بین ۳۸۰ تا ۷۵۰ نانومتر[۱] و بسامد آن‌ها بین ۴۰۰ تا ۷۰۰ تراهرتز است.

حساسیت چشم انسان به طول موج‌های مختلف الکترومغناطیسی متفاوت است و چشم انسان به طول موج ۰٫۵۵۵ میکرون بیشترین حساسیت را دارد. حساسیت چشم نسبت به طول موج بسیار حساس است به طوری که در طول موج‌های ۰٫۵۱ میکرون و ۰٫۶۱ میکرون حساسیت چشم به ۵۰٪ حساسیت در ۰٫۵۵۵ میکرون کاهش پیدا می‌کند. منحنی حساسیت چشم انسان به نور مرئی نشان‌دهندهٔ این حقیقت است که چشم انسان با گذشت زمان با شرایط محیط تطبیق یافته. دمای رنگ یا درجه حرارت رنگ که با واحد کلوین سنجیده می شود ، بیان کنندۀ روشنی و رنگ نور است. پدیده ترکیب رنگهای مختلف با طول ‏موجهای متفاوت و تشکیل یک نور جدید را درجۀ حرارت رنگ می نامند وآنرا با واحد کلوین‎ (k) ‎می سنجند.

هرچه ‏درجۀ کلوین بالاتر باشد نور متصاعد شده خنک تر و روشن تر خواهد بود و به همین نحو درجۀ کلوین پایین تر بیانگر ‏نورهای گرم مانند زرد و قرمز است. لامپهای 14000 کلوین برنگ سفید دیده می شود و 20000 کلوین به رنگ آبی . تعریف علمی دمای رنگ: اگر جسم سیاه گرم شود، در دماهای مختلف نورهای متفاوتی ایجاد می‌کند و این نورها تمام طیف مرئی را پوشش می دهند. برای توضیح این تعریف، رنگ فلز گداخته را در نظر بگیرید. وقتی یک تکه فولاد گداخته می‌شود، در ابتدا رنگ آن قرمز تیره می‌شود. وقتی که گرمتر شود، دارای رنگی بین آبی و سفید می‌شود. این پدیده رابطه بین دما و رنگ را نشان می‌دهد. با بالاتر رفتن دما رنگ فلز گداخته به آبی مایل به بنفش تبدیل شده و سرانجام اشعه ماوراء بنفش نامرئی ساطع می‌کند. وقتی قطعه فلز از منبع حرارت دور شود، رنگ آن زرد، سپس نارنجی و قرمز می‌شود. بنابراین دمای رنگ بر اساس رنگ تابیده شده از جسمی سیاه در دمای معیین تعریف شده است و بر حسب درجه كلوین بیان میشود. دمای رنگ بیشتر از 4000 درجه كلوین به عنوان نور سرد و دمای رنگ پایین تر از 3000 درجه كلوین به عنوان نور گرم در نظر گرفته می شود .

بیان حس متفاوت از رنگهای گرم و سرد

رنگ های گرم : نیمه قرمز چرخه رنگها به عنوان رنگهای گرم شناخته می شوند که شامل زرد- سبز و قرمز-بنفش می باشد. رنگ‌های گرم، محرک سیستم عصبی بوده و احساسات را تشدید می‌کنند. این دسته از رنگ‌ها به وضوح، قابل رویت بوده و موجب جلب توجه می‌گردند.

رنگهای سرد : نیمه آبی چرخه رنگ به عنوان رنگهای سرد شناخته شده که شامل آبی - سبز و آبی - بنفش می باشد. رنگ‌های سرد، رنگ‌های آرامش‌بخش هستند و هارمونی آنها در محیط‌های مختلف، بیشتر است و زیاد در چشم نیستند. رنگ سفید گرم که به آن آفتابی گفته می شود ، دمای رنگی بین 2700 تا 3000 درجه کلوین دارد و برای مصرف خانگی مناسب است. هنگام برخورد طیف نور مریی خورشید (رنگهای قرمز،نارنجی،زرد،سبز،آبی،نیلی و بنفش ) به سطح شیشه رنگی، شیشه همه ی رنگها به جز رنگ اصلی خود را جذب میکند و رنگ خود را را عبور میدهد مثلا شیشه ی زرد رنگ همه ی طول موجها به جز زرد را جذب میکند. تاثیر طول موجهای مختلف مرئی هم بر میزان بینایی انسان یکسان نیست و طول موجهای ناحیه زرد-سبز بیشترین و طول موجهای قرمزو آبی کمترین اثر را بر بینایی دارد(قیابکلو،4،1387)بنابراین کاهش عبور مرئی باید آگاهانه و با توجه به منحنی حاسیت چشم انسان صورت پذیرد.( قیابکلو،2،1387) شبکیه چشم انسان دارای دو نوع سلول (استوانه ای و مخروطی) است. سلولهای مخروطی سه نوع هستند که هر یک به رنگهای اولیه (قرمزR، سبز G، آبی B) حساس میباشند.

 شار نوری یا توان نوری مرئی (Luminous Flux)

عبارتست از کل نور مرئی خارج شده از یک منبع نور در هر ثانیه ( و یا کل نور دریافت شده توسط یک جسم در هر ثانیه) . که آنرا با Φ نشان می دهند

واحد شار نوری لومن lumen است (با lm نمایش داده میشود) .
شار نوری را نباید با شار تابشی اشتباه گرفت، چون شار تابشی کل امواج الکترومغناطیس ساطع شده از منبع را نشان می دهد ، در حالیکه شار نوری امواج مرئی اش را بیان میکند.

Illuminance یا شدت روشنايي (E ) عبارتست از ميزان شار نوراني دريافت شده توسط واحد سطح.
E=Φ/A
که در آن Φ شار نوری و A اندازه سطح دریافت کننده نور است.
واحد بين‌المللي شدت روشنايي لوكس lx است.

لوكس: شدت روشنايي است كه از يك شمع استاندارد در فاصله يك متري توسط سطح يك متر مربعي دريافت مي‌شود (بر آن سطح تابيده میشود)
واحد دیگر شدت روشنایی بنام فوت کندل است.

فوت‌كندل: شدت روشنايي است كه از يك شمع استاندارد در فاصله يك فوتي توسط يك فوت مربعي دريافت شود.

میزان شدت روشنایی لازم برای کاربردهای مختلف، در مراجع پیشنهاد می شود. این پیشنهادات بر اساس دقت پیچیدگی کارهایی که باید انجام شود، ارائه می گردد.
به عنوان مثال برای کارهای ساده ای مانند راه رفتن در راهرو شدن روشنایی مورد نیاز 120 لوکس و در مورد کارهایی مانند مونتاژ ماشین ها و ابزار بسیار ریز که میزان دید انسان اهمیت زیادی دارد، شدت روشنایی بالا در حدود 1000 لوکس مورد نیاز است.
سطح خيابان 30 لوكس
اطاق نشيمن 100 لوكس
اطاق كار 300 لوكس
سطح زمين در خورشيد زمستان 10000 لوكس
سطح زمين در خورشيد تابستان 100000 لوكس
ابزارهای اندازه گیری شدت روشنایی:

برای اندازه گیری شدت روشنایی ابزار هایی ساخته شده اند.در ساخت این ابزارها سعی می شود که نزدیک ترین مشخصات به چشم انسان لحاظ شود.این ابزار ها عموما لوکس متر نام دارند (هر چند ابزارهایی تخصصی تر هم برای این اندازه گیری وجود دارند).
لوکس متر ها دارای یک قطاع از کره هستند که در مقابل نور قرار می گیرند.این قطاع از کره به وسیله ابزارهایی که در آن وجود دارند شدت روشنایی را اندازه می گیرد.

عموما لوکس متر ها برای اندازه گیری نور در فاوصل نسبتا زیاد از منبع نور مورد استفاده قرار می گیرند (به دلیل بزرگی نسبی سطح اندازه گیری نور).همچنین برخی از لوکس متر ها دارای یک سری تنظیمات برای نوع منبع نور (فلورسنت ، هالوژن و .... ) هستند.

فیبروم رحم ( Uterine fibroids) رشد بیش از اندازهٔ بافت رحم در زنان در سن بچه داری است یا به عبارتی فیبروم رحم یا تومورخوش خیم عضلهٔ صاف رحم، شایع ترین تومور لگنی در نزد زنان است که تقریباً در پنجاه درصد زنان و معمولاً در سنین باروری بین ۲۵ تا ۴۰ سالگی دیده می‌شود.

در این بیماری سلول‌های ماهیچه‌ای و دیگر بافت‌هایی که دیوارهٔ رحم را می‌سازند، غده‌های غیرسرطانی درون دیوارهٔ رحم و پیرامون آن می‌سازند. این بیماری می‌تواند باعث نازایی شود. خطر دچار شدن به این بیماری در زنانی که نسبت به قدشان افزایش وزن دارند، بالا و در زنانی که بچه دارشده‌اند، پایین است.

فیبروم های رحم ، رشد های غیر سرطانی رحم هستند که اغلب در سنین تولید مثل فرد به وجود می آیند.اسامی دیگر آن فیبرومیوم و لیومیوم است.

 

فیبروم رحم با افزایش خطر سرطان رحم همراه نیست ولی در مریض هایی که فیبروم رشد سریعی دارد و یا فیبروم آنها حین یائسگی رشد کرده است ، بایستی احتمال  فیبروم سرطانی را در نظر داشت.

 

حدودا از هر 4 خانم ، 3 خانم زمانی درطول زندگی خود دچار فیبروم می شود، اما اکثر آنها از وجود آن بی اطلاع هستند. چون فیبروم ها اغلب منجر به هیچ علامتی نمی شوند. حتی پزشک شما ممکن است که فیبروم  را به طور اتفاقی در حین معاینه لگن ویا سونوگرافی حاملگی کشف کند.

 

بطور کلی فیبرومهای رحمی بندرت احتیاج به درمان دارند. درمان طبی و روشهای جراحی می توانند فیبروم ها را کوچک نموده و یا بردارند، البته در صورتیکه فرد دچارمشکلات فیبروم شده باشد.

به طور نادر ، فیبروم ممکن است که احتیاج به یک درمان فوری و اورژانسی داشته باشد، در صورتی که فرد دچار درد حاد و شدید لگن و یا خونریزی قاعدگی شدید گردد.

 

علائم بیماری

 

   خونریزی شدید و یا دردناک رحمی

   خونریزی طولانی مدت رحمی ( 7 روز یا بیشتر)

   فشار یا درد لگنی

   تکرر ادراری

   مشکل در تخلیه مثانه

   یبوست

   پشت درد یا پا درد

   ترشح واژینال مزمن

 

به طور نادر ، ممکن است که فیبروم در صورتی که جریان خون آن دچار اختلال شود، سبب ایجاد درد حاد ویا در صورتی که فیبروم  پایه داشته باشد و پایه آن دچار پیچ خوردگی شود ، سبب درد و تب شود.

محل فیبروم تاثیر زیادی روی علائم و نشانه های بیماری دارد.

 

فیبروم های زیر مخاطی: چون به سمت دیواره داخلی رحم رشد می کنند، گاهی اوقات مسئول خونریزی قاعدگی طولانی مدت ویا شدید هستند و یا در قابلیت باردار شدن فرد اختلال می توانند ایجاد کنند.

 

فیبروم های زیر سروز رحم : چون به سمت خارج رحم رشد می کنند ، گاهی اوقات می توانند روی مثانه فشار وارد آورند و سبب علائم ادراری و تکرر ادرار شوند.

 

اگر فیبروم به سمت پشت رحم رشد کند ، می تواند روی روده بزرگ فشار وارد آورده و یبوست ایجاد نماید و یا به اعصاب کمری فشار آورده و سبب پشت درد شود.

 

چه موقع  باید یک دکتر را دید؟

 

ویزیت دکتر برای شما الزامی است اگر شما :

 

   درد لگنی دارید که برطرف نمی شود

   پریود های سنگین و درد ناک دارید

   خونریزی و یا لکه بینی بین دو پریود دارید

   درد هنگام نزدیکی جنسی دارید

   مشکلات خالی کردن مثانه دارید

   مشکلات اجابت مزاج دارید

 

همچنین ویزیت فوری دکتر در موارد خونریزی شدید رحمی و یا درد لگنی تیزی که ناگهانی ظاهر شده است ، حتما الزامی است.

 

علل  بیماری

 

فیبروم های رحمی از بافت عضلانی صاف رحم ( میومتر ) منشا می گیرند. الگوی رشد فیبروم ها متفاوت است. بعضی از آنها آهسته رشد می کنند و بعضی در همان اندازه باقی می مانند و بعضی دیگر حتی در طول زمان جمع می شوند و کاهش اندازه می دهند.

 

اندازه و سایز فیبروم ها از بسیار کوچک که با چشم انسان قابل تشخیص نیست تا توده های بزرگ که می توانند سایز رحم را بزرگ کنند ، متفاوت است.آنها ممکن است یکی یا متعدد باشند. حتی در بعضی موارد

نادر ، ممکن است که آنقدر رحم را بزرگ کنند که تمامی شکم پر شود و به سطح قفسه سینه برسد.

دانشمندان علت فیبروم را نمی دانند ، اما مطالعات جدید اشاره به موارد زیر دارند :

 

   علل و فاکتور های ژنتیک

   نژاد

   هورمون های زنانگی

 

فیبروم ها کلا در افرادی که حاملگی و زایمان داشته اند ، کمتر رخ می دهد.  در افراد چاق ، فیبروم بیشتر دیده می شود. قرص های جلوگیری از بارداری با کاهش خطر ابتلا به فیبروم همراهند.

 

عوارض بیماری  

 

   خطر ابتلا به کم خونی بر اثر خونریزی شدید  ویا طولانی مدت رحمی

   ایجاد درد شدید بر اثر پیچ خوردن و یا استحاله فیبروم

   اختلال در بارور شدن فرد به دلیل انسداد و یا منحرف شدن لوله های رحمی

 

فیبروم های زیر مخاطی می توانند منجر به اختلال در کاشت تخمک بارور شده در دیواره داخلی رحم شوند و نتیجتا رشد جنین تحت تاثیر قرار می گیرد. در این موارد، پزشکان اغلب توصیه به برداشتن این نوع از فیبروم ها قبل از تلاش برای بارور شدن می کنند .

 

در اغلب اوقات، فیبروم ها در حاملگی احتیاج به درمان ندارند.اگر که درد های شکمی در سه ماهه اول و دوم بارداری پیش آید آنرا می توان با مسکن های معمولی کنترل کرد. در مورد فیبروم هایی که منجر به سقط مکرر جنین شوند ، پزشک ممکن است که یکی از فیبروم ها و یا تمامی آنها را بردارد.

 

بخصوص اگر که هیچ علت دیگری برای سقط جنین به غیر از فیبروم یافت نشودو فیبروم شکل و فرم حدود رحم را تغییر داده باشد.

 

تست های تشخیصی

 

فیبروم ها اغلب به طور اتفاقی در حین معاینه روتین لگنی  یافت می شوند. دکتر شما ممکن است که احساس نامنظمی در شکل رحم شما کند و پیشنهاد سونوگرافی برای تشخیص فیبروم کند.

سونوگرافی  : بهترین  و دقیق ترین روش برای تشخیص فیبروم می باشد. در این روش بی درد، با کمک امواج صوتی  تصاویری از رحم و تخمدانها گرفته می شود.

امروزه یک نوع سونوگرافی بنام سونوگرافی واژینال تصاویر بسیار دقیق تری از رحم  به دست می دهد.

(نسبت به روش قبلی سونوگرافی ابدومینال)

 

سایر  روش های تشخیصی، هیستروسکوپی و هیستروسالپنگوگرافی می باشند درهیستروسکوپی تحت بیهوشی عمومی یا بیحسی موضعی داخل رحم با وسیله ای دوربین دار رویت شده و نواحی مشکوک و غیر طبیعی نظیر پولیپ های آندومتر رحم و یا فیبروم های پایه دار ( پدانکوله ) برداشته شده و جهت بررسی بافت شناسی به آزمایشگاه آسیب شناسی ارسال می شوند 

 

گاهی اوقات  سی تی اسکن ویا  ام آر آی   بسته به مورد شخص ممکن است که لازم شوند.

 

یک تست شمارش کامل سلول های خونی یا  CBC   برای تعیین وجود کم خونی در بیمار اغلب درخواست می شود.

 

درمان بیماری

 

در مورد بسیاری از افرادیکه فیبروم رحمی بدون مشکل و نشانه دارند سیاست تحت نظر گرفتن فیبروم   بهترین گزینه است.بسیاری از فیبروم ها تمایل دارند که بعد از یائسگی  کاهش اندازه داده و حتی ناپدید شوند. البته این در مورد تمامی آنها صدق نمی کند.

 

داروها شامل  GNRH Agonist  مثل       :(Lupron) کاپپتیل یا دیفرلین     

 

این داروها با کاهش سطح هورمون های زنانگی ( استروژن و پروژسترون ) سبب یک حالت یائسگی موقتی می شوند. در نتیجه پریود قطع می شود و فیبروم ها جمع می شوند و کم خونی فرد بهبود می یابد.

 

البته این داروها اغلب در مرحله قبل از جراحی فیبروم به منظور کاهش اندازه آن  و برداشت راحت تر فیبروم با عمل جراحی و نیز اصلاح کم خونی قبل از عمل جراحی بکار می روند. از عوارض آنها گرگرفتگی و پوکی استخوان در صورت مصرف طولانی مدت دارو( بیش از 6 ماه ) هستند.

 

قرص های جلوگیری خوراکی  ویا قرص های پروژسترونی می توانند به کنترل خونریزی رحمی ناشی از فیبروم کمک کنند. ولی نمی توانند  اندازه فیبروم را کاهش دهند .

 

هیسترکتومی ( عمل برداشت رحم ) : این عمل تنها راه حل دائمی برای فیبروم های رحمی است . اما باید در نظر داشت که این با این عمل توانائی بچه دار شدن فرد از بین می رود ، لذا برای افرادیکه دیگر مایل

به باروری نیستند، گزینه خوبی محسوب می شود.

 

میومکتومی ( عمل برداشت فقط فیبروم ) : این عمل عارضه اش از عمل برداشت رحم ، کمتر است ولی احتمال عود ( برگشت مجدد ) فیبروم با آ ن وجود دارد.میومکتومی می تواند به روشهای باز کردن شکم

و لاپاراسکوپی انجام شود. عمل لاپاراسکوپی برای برداشت فیبروم های کوچک استفاده می شود. اخیرا از ربات جراحی برای برداشت فیبروم های بزرگتر و بیشتر حین لاپاراسکوپی استفاده می شود.

 

 

میومکتومی هیستروسکوپیک : این روش یک گزینه مطرح برای برداشت فقط فیبروم های داخل رحم ( زیر مخاطی ) است. یک لوله باریک و بلند بنام هیستروسکوپ که در نوک آن یک دور بین تعبیه شده ، تحت بی حسی موضعی یا بی هوشی عمومی وارد رحم می شود و با دید کامل ، پزشک فیبروم را  مشاهده کرده و بر می دارد.این روش فقط در وقتی که پزشک بسیار حاذق بوده و تکنیک این عمل را می داند ،کاربرد دارد.

 

    روش جراحی اولتراسوند موضعی       Focused Ultrasound Surgery                                                            

 

یک روش جراحی جدید و غیر تهاجمی برای درمان فیبروم های رحمی با استفاده از    ام آر آی 

است.این روش بسیار موثر و بی خطر می باشد . مزایای این روش بهبودی سریع و عوارض کمتر در مقایسه با  اعمال جراحی است ولی باید در نظر داشت که این روش فقط در کوتاه مدت موثر است . 

 

 

 

 

Uterine Artery Embolization  - روش لخته سازی در شریان رحمی

 

در این روش یک دکتر رادیولوژیست مجرب ، با کمک تزریق موادی بسیار ریز پلی وینیل کلراید در عروق خون رسان رحم لخته ایجاد می کند.

 

 

در نتیجه خون رسانی فیبروم دچار اختلال می شود و فیبروم جمع می شود.این روش جدید برای درمان فیبروم رحم بسیار موثر است. فواید این عمل شامل عدم وجود برش در دیواره شکم و کاهش مدت بهبودی پس از عمل است. عوارض آن شامل درد های پس از عمل ( 7-2 روز پس از عمل ) و احتمال صدمه به ارگانهای مجاور رحم ویا تخمدانها می باشد . این روش برای افرادیکه مایل به بچه دار شدن پس از عمل هستند ، توصیه نمی شود. انجمن متخصصان زنان و زایمان این روش را فقط برای درمان کوتاه مدت خونریزی و علائم فشاری فیبروم موثر دانسته است.

 

Highly Effective, Widely Available Interventional Radiology Treatment Often Replaces Need for Hysterectomy

Uterine fibroids are very common non-cancerous (benign) growths that develop in the muscular wall of the uterus. They can range in size from very tiny (a quarter of an inch) to larger than a cantaloupe. Occasionally, they can cause the uterus to grow to the size of a five-month pregnancy. In most cases, there is more than one fibroid in the uterus. While fibroids do not always cause symptoms, their size and location can lead to problems for some women, including pain and heavy bleeding.

Fibroids can dramatically increase in size during pregnancy. This is thought to occur because of the increase in estrogen levels during pregnancy. After pregnancy, the fibroids usually shrink back to their pre-pregnancy size. They typically improve after menopause when the level of estrogen, the female hormone that circulates in the blood, decreases dramatically. However, menopausal women who are taking supplemental estrogen (hormone replacement therapy) may not experience relief of symptoms.

Uterine fibroids are the most common tumors of the female genital tract. You might hear them referred to as "fibroids" or by several other names, including leiomyoma, leiomyomata, myoma and fibromyoma. Fibroid tumors of the uterus are very common, but for most women, they either do not cause symptoms or cause only minor symptoms.

Subserosal Fibroids

These develop under the outside covering of the uterus and expand outward through the wall, giving the uterus a knobby appearance. They typically do not affect a woman's menstrual flow, but can cause pelvic pain, back pain and generalized pressure. The subserosal fibroid can develop a stalk or stem-like base, making it difficult to distinguish from an ovarian mass. These are called pedunculated. The correct diagnosis can be made with either an ultrasound or magnetic resonance (MR) exam.

Intramural Fibroids

These develop within the lining of the uterus and expand inward, increasing the size of the uterus, and making it feel larger than normal in a gynecologic internal exam. These are the most common fibroids. Intramural fibroids can result in heavier menstrual bleeding and pelvic pain, back pain or the generalized pressure that many women experience.

Submucosal Fibroids

These are just under the lining of the uterus. These are the least common fibroids, but they tend to cause the most problems. Even a very small submucosal fibroid can cause heavy bleeding - gushing, very heavy and prolonged periods.

Prevalence of Uterine Fibroids

Twenty to 40 percent of women age 35 and older have uterine fibroids of a significant size. African American women are at a higher risk for fibroids: as many as 50 percent have fibroids of a significant size. Uterine fibroids are the most frequent indication for hysterectomy in premenopausal women and, therefore, are a major public health issue. Of the 600,000 hysterectomies performed annually in the United States, one-third are due to fibroids

Uterine Fibroid Symptoms

Most fibroids don’t cause symptoms—only 10 to 20 percent of women who have fibroids require treatment. Depending on size, location and number of fibroids, they may cause:

• Heavy, prolonged menstrual periods and unusual monthly bleeding, sometimes with clots; this can lead to anemia
• Pelvic pain and pressure
• Pain in the back and legs
• Pain during sexual intercourse
• Bladder pressure leading to a frequent urge to urinate
• Pressure on the bowel, leading to constipation and bloating
• Abnormally enlarged abdomen

Imaging Expertise Enables Interventional Radiologists to Provide Gynecologists and Their Patients Better Diagnosis and Nonsurgical Treatment Options

Women typically undergo an ultrasound at their gynecologist’s office as part of the evaluation process to determine the presence of uterine fibroids. It is a rudimentary imaging tool for fibroids that often does not show other underlying diseases or all the existing fibroids. For this reason, MRI is the standard imaging tool used by interventional radiologists.

Magnetic resonance imaging (MRI) improves the patient selection for who should receive nonsurgical uterine fibroid embolization (UFE) to kill their tumors. Interventional radiologists can use MRIs to determine if a tumor can be embolized, detect alternate causes for the symptoms, identify pathology that could prevent a women from having UFE and avoid ineffective treatments. Using an MRI rather than ultrasound is like listening to a digital CD rather than a record – the quality is better in every way. By working with a patient’s gynecologist, interventional radiologists can use MRIs to enhance the level of patient care through better diagnosis, better education, better treatment options and better outcomes.

Second Opinion Prior to Hysterectomy

For true informed consent before surgery, patients should be aware of all of their treatment options. Patients considering surgical treatment should also get a second opinion from an interventional radiologist, who is most qualified to interpret the MRI and determine if they are candidates for the interventional procedure. You can ask for a referral from your doctor, call the radiology department of any hospital and ask for interventional radiology or visit the doctor finder link at the top of this page to locate a doctor near you.

 

Uterine Fibroid Treatments

Nonsurgical Uterine Fibroid Embolization – A Major Advance in Women’s Health

Uterine fibroid embolization (UFE), also known as uterine artery embolization, is performed by an interventional radiologist, a physician who is trained to perform this and other types of embolization and minimally invasive procedures. It is performed while the patient is conscious, but sedated and feeling no pain. It does not require general anesthesia.

The interventional radiologist makes a tiny nick in the skin in the groin and inserts a catheter into the femoral artery. Using real-time imaging, the physician guides the catheter through the artery and then releases tiny particles, the size of grains of sand, into the uterine arteries that supply blood to the fibroid tumor. This blocks the blood flow to the fibroid tumor and causes it to shrink and die.

UFE Recovery Time

Fibroid embolization usually requires a hospital stay of one night. Pain-killing medications and drugs that control swelling typically are prescribed following the procedure to treat cramping and pain. Many women resume light activities in a few days and the majority of women are able to return to normal activities within seven to 10 days.

UFE Efficacy

• On average, 85-90 percent of women who have had the procedure experience significant or total relief of heavy bleeding, pain and/or bulk-related symptoms.
• The procedure is effective for multiple fibroids and large fibroids.
• Recurrence of treated fibroids is very rare. Short and mid-term data show UFE to be very effective with a very low rate of recurrence. Long-term (10-year) data are not yet available, but in one study in which patients were followed for six years, no fibroid that had been embolized regrew.

Additional UFE Facts

• In 2007, the first gorilla was treated with UFE for her fibroids.
• An estimated 13,000-14,000 UFE procedures are performed annually in the U.S. (as of 2004)
• Embolization of the uterine arteries is not new. It has been used successfully by interventional radiologists for more than 20 years to treat heavy bleeding after childbirth.
• Embolization has been used to treat tumors since 1966. Embolization to treat uterine fibroids has been performed since 1995 and the embolic particles are approved by the FDA specifically to treat uterine fibroid tumors, based on comparative trials showing similar efficacy with less serious complications compared to hysterectomy and myomectomy (the surgical removal of fibroids).
• Embolization of fibroids was first used as an adjunct to help decrease blood loss during myomectomy. To the surprise of the initial users of this method, many patients had spontaneous resolution of their symptoms after only the embolization and no longer needed the surgery.
• UFE is covered by most major insurance companies and is widely available across the country.
• Most women with symptomatic fibroids are candidates for UFE and should obtain a consult with an interventional radiologist to determine whether UFE is a treatment option for them. An ultrasound or MRI diagnostic test will help the interventional radiologist to determine if the woman is a candidate for this treatment.
• Many women wonder about the safety of leaving particles in the body. The embolic particles most commonly used in UFE have been available with FDA approval for use in people for more than 20 years. During that time, they have been used in thousands of patients without long-term complications.

Effect on Fertility

There have been numerous reports of pregnancies following uterine fibroid embolization, however prospective studies are needed to determine the effects of UFE on the ability of a woman to have children. One study comparing the fertility of women who had UFE with those who had myomectomy showed similar numbers of successful pregnancies. However, this study has not yet been confirmed by other investigators.

Less than two percent of patients have entered menopause as a result of UFE. This is more likely to occur if the woman is in her mid-forties or older and is already nearing menopause.

Risks

UFE is a very safe method and, like other minimally invasive procedures, has significant advantages over conventional open surgery. However, there are some associated risks, as there are with any medical procedure. A small number of patients have experienced infection, which usually can be controlled by antibiotics. There also is a less than one percent chance of injury to the uterus, potentially leading to a hysterectomy. These complication rates are lower than those of hysterectomy and myomectomy.

Magnetic Resonance Guided Focused Ultrasound

Magnetic resonance guided focused ultrasound (MRGFU) is a non-invasive outpatient, procedure that uses high intensity focused ultrasound waves to ablate (destroy) the fibroid tissue. During the procedure, an interventional radiologist uses magnetic resonance imaging (MRI) to see inside the body to deliver the treatment directly to the fibroid. The procedure is FDA approved for treating uterine fibroids, but is under investigation for the treatment of breast, prostate, brain and bone cancer.

MRI scans identify the tissue in the body to treat and are used to plan each patient's procedure. MRI's provide a three-dimensional view of the targeted tissue, allowing for precise focusing and delivery of the ultrasound energy. MRI also enables the physician to monitor tissue temperature in real-time to ensure adequate but safe heating of the target. Immediate imaging of the treated area following MRGFU helps the physician determine if the treatment was successful.

The ultrasound energy used in MRGFU can pass through skin, muscle, fat and other soft tissues. High-intensity ultrasound energy that is directed to the fibroid heats up the tissue and destroys it. This method of tissue destruction is called thermal ablation.

This procedure is new and not widely available. Information on research findings can found in SIR'sMRGFU bibliography.

Surgical Treatments for Fibroids

Gynecologists perform hysterectomy and myomectomy surgery. Hysterectomy is the removal of the uterus and is considered major abdominal surgery. It requires three to four days of hospitalization and the average recovery period is six weeks.

Depending on the size and placement of the fibroids, myomectomy can be an outpatient surgery or require two to three days in the hospital. However, myomectomy is usually major surgery that involves cutting out the biggest fibroid or collection of fibroids and then stitching the uterus back together. Most women have multiple fibroids and it is not physically possible to remove all of them because it would remove too much of the uterus. While myomectomy is frequently successful in controlling symptoms, the more fibroids the patient has, generally, the less successful the surgery. In addition, fibroids may grow back several years later.

Myomectomy, like UFE, leaves the uterus in place and may, therefore, preserve the woman’s ability to have children.

 

August 2008 Practice Recommendations From American College of Obstetricians and Gynecologists Say Uterine Fibroid Embolization Is "Safe and Effective," Based on Good, Consistent Level A Scientific Evidence

Based on long- and short-term outcomes, uterine fibroid embolization, a minimally invasive interventional radiology treatment for uterine fibroids, is a safe and effective option for women to consider. Women can and should be confident about their decision to consider UFE as a treatment option. Level A treatment choices are considered proven treatments that should be offered to patients for their conditions when discussing treatment options. ACOG's Practice Bulletin is used to aid doctors in making decisions about appropriate patient care. Most women with symptomatic fibroids are candidates for UFE and should obtain a consult with an interventional radiologist to determine whether UFE is a treatment option for them.

Interventional Radiologists Can Provide Gynecologists and Their Patients Better Diagnosis and Minimally Invasive Treatment Options

Interventional radiologists use MRIs to determine if fibroids can be embolized, detect alternate causes for the symptoms and rule out misdiagnosis, identify which treatments are best suited for each patient and avoid ineffective treatments. Women typically undergo an ultrasound at their gynecologist's office as part of the evaluation process to determine the presence of uterine fibroids. An MRI is a much better imaging tool for uterine fibroids than ultrasound because it can show underlying diseases and image all of the fibroids.

مقدمه : از آنجایی که کیفیت تصاویر دیجیتال به مراتب بهتر از آنالوگ بوده و امکان آرشیو نمودن و انتقال تصاویر از مرکز رادیولوژی به سایر مراکز درمانی در اقسانقاط جهان حتی به صورت همزمان فراهم است و نیز امکان بکارگیری کامپیوتر در امور تشخیصی بااستفاده ازاین روش فراهم شده

امروزه تصویربرداری دیجیتال مقرون به صرفه و کارامدتر از همتای آنالوگ خود به نظر می رسد .

دیجیتال رادیولوژی ابتدا در قالب کامپیوتر رادیوگرافی یا CR با استفاده از صفحات فسفری ذخیره اطلاعات تصویر و تبدیل این اطلاعات طی فرایند خاص از آنالوگ به دیجیتال ظهور کرد . با ظهور نسل جدید دستگاههای دیجیتال رادیولوژی که بر پایه Flat Panel Detector ها استوار است و به جای استفاده از سیستم فیلم – اسکرین یا صفحات فسفری از دیتکتورهای مسطح استفاده می کند. این دیتکتورها خود بر حسب روند تبدیل اشعه ایکس به تصویر دیجیتال به دو دسته غیرمستقیم(Indirect) و مستقیم (Direct)تقسیم می شوند.

این فناوری نوین ضمن ارتقا سطح کمی و کیفی تصویر برداری پزشکی گزینه های بیشتری را پیش روی کارشناسان امر در انتخاب دستگاه مورد نیاز بخش های رادیولوژی قرار داده است. در این بخش به معرفی برخی فاکتورهای موثر در کیفیت تصاویر دیجیتال می پردازیم : Detection Efficiency یا راندمان کشف : این عامل در سیستم های فیلم اسکرین ، CR و DR وابسته به ضخامت لایه جذب کننده ، دانسیته و ترکیب این لایه می باشد که به فراخور نوع سیستم لایه جاذب دارای تعریف و ساختار خاص خود می باشد . راندمان می تواند با افزایش تراکم وحجم لایه جاذب و یا ضخامت لایه افزایش یابد و نیز به ترکیب موادی که کارخانه سازنده برای بهبود هرچه بیشتر انطباق میان تشعشعات خروجی از بدن بیمارو فوتونهای نوری خروجی از لایه جاذب به کار می برد بستگی دارد .

 سزیم آیوداید با توجه به توانایی بالای جذب فوتونهای ایکس متداولترین سنتیلاتوری است که در سیستمهای Indirect Digital radiology مبتنی بر TFT وCCD مورد استفاده قرارمیگیرد

Dynamic Range دامنه پویایی : دامنه پویایی یک سیستم تصویر برداری نسبت بین بزرگترین و کوچکترین شدت اشعه ورودی است که توانایی تشکیل تصویر رادارد . برای تمامی سیستم ها کمترین شدت مفید به وسیله نویز ذاتی سیستم وبیشترین شدت به وسیله اشباع گیرنده سیستم مشخص می شود. سیگنال باید به مقدار کافی شدت داشته باشد تا برترکیب نویزذاتی با نویز فوتونهای ایکس غلبه کند..دامنه پویایی در سیستم های فیلم اسکرین به صفحه فولی و مشخصات فیلم بستگی دارد و دامنه ای بین 10:1 تا 100:1 دارد . از این فاکتور می توان به عنوان مهمترین وجه تمایز سیستمهای CR و DR با سیستمهای فیلم اسکرین مرسوم اشاره کرد . دردستگاههای رادیولوژی دیجیتال دامنه پویایی بیانگر پاسخ دیتکتور در قالب سیگنالهای الکتریکی به اسکپوژرتابشی است. در سیستم فیلم اسکرین مرسوم نمودار افزایش دامنه پویایی به شکل S است از این رو فیلم دامنه تغییرات کمی برای یک اکسپوژر دارد واگر کمتر یا بیشتر از مقدار لازم باشد نتایج حاصله اکسپوزهای ناموفق و یاکیفیت نامطلوب تصاویر را به دنبال دارد .سیستمهای رادیولوژی دیجیتال دارای دامنه پویایی وسیعتر وشکل خطی نمودار دامنه پویایی نسبت به سیستم فیلم اسکرین است .

که در عمل درصد ناموفق بودن اکسپوژر وکیفیت نامطلوب تصویر را به مراتب کاهش می دهد .تاثیر مثبت دیگر دامنه پویایی وسیع تفاوت در جذب تشعشع در بافتهای خاص است به طوریکه به عنوان مثال در رادیوگرافی Chest با یک اکسپوز چن دانسیته مختلف می توان در اختیار داشت .از سوی دیگر از آنجایی که بهبود عمل دیتکتورماننداستفاده ازشدت بالای اکسپوژر است می توان از دریافت دوز تابشی زیاد بیمار جلوگیری کرد همانگونه که در شکل زیر می بینید دامنه پویایی در سیستمهای دیجیتال رادیولوژی به10000:1رسیده است و در مقایسه با سیستمهای فیلم اسکرین به میزان قابل توجهی ارتقا یافته است. Spatial Resolution: همانطور که می دانید قدرت تفکیکی فضایی توانایی سیستم تصویر برداری در نمایش دو ساختار مجاور به طور مجزا با وضوح لبه تصاویر است . گمگشتگی قدرت تفکیکی فضایی ممکن است به دلیل تار شدن تحت تاثیر فاکتورهای هندسی اتفاق بیافتد. در سیستمهای فیلم اسکرین Spatial Resolution مقدمتا به وسیله ضخامت صفحه فولی تعیین می شود .ضخامت زیادصفحات موجب تولید فوتونهای نوری به تعداد بیشتر و به صورت منتشره پیش از آنکه به فیلم برسند می شود لذا در این حالت سیستم دارای قدرت تفکیکی فضایی کمتری است .سیستم فیلم اسکرین سنتی با 400 speed برای رادیوگرافی های عمومی قدرت تفکیک فضایی محمدودی تقریبا 7 lp/mm . در ماموگرافی با توجه به اهمیت جزئیات صفحه فولی بسیار نازکی مورد استفاده قرار می گیرد لذامحدوده رزولوشن اغلب بیشتر از 15lp/mm است.

در سیستم های CR منبع اصلی کاهش Spatial Resolution اسکتر هایی است که از نور لیزر در طول بازخوانی الکترود تصویر ایجاد می شود .در سیستم های DR دو فاکتور بر قدرت تفکیک فضایی موثر است اولین عامل برای سیستم های indirect پخش نور بین سنتیلاتور و لایه فوتودایود( آمورفوس سیلیکون)در هنگام تبدیل اشعه ایکس به فوتونهای نوری است که امروزه کارخانجات سازنده با استفاده از سنتیلاتورهای دارای ساختار بر این فاکتور غلبه نموده اند در این روش سزیوم آیوداید رابا ساختار سوزنی شکل به کار می برند که از پخش و انتشار فوتونها ی نوری جلوگیری می کند .در سیستمهای direct به دلیل استفاده از آمورفوس سلنیوم و تبدیل مستقیم اشعه ایکس به بار الکتریکی عامل پخش نور به طور کامل حذف شده است و یکی از دلایل برتری سیستمهای DDR به DR و البته به سیستم های CR و فیلم اسکرین می باشد . Modulation Transfer Function : MTF ظرفیت دیتکتور در انتقال نوسان و مودولاسیون سیگنال ورودی در فرکانس فضایی معین یا تعیین شده به خروجی آن است .در رادیوگرافی اشیا دارای اندازه و شفافیت گوناگونی هستند که با شدتهای متغییر رنگ خاکستری نشان داده می شوند.MTFعهده دار تبدیل کنتراست اشیا به کنتراست تصاویربه همان میزان است .در تصویر برداری عمومی جزئیات مربوطه در دامنه ای بین cycles/mm2و0 است که نیازمندمقدار MTF بالایی است . DQE : یکی از متغییر های فیزیکی اساسی مرتبط با کیفیت تصویردر رادیوگرافی است و به بهروری دیتکتور درفرایند تبدیل اشعه ایکس به سیگنال تصویر باز می گردد . DQE با مقایسه نسبت سیگنا ل به نویز درخروجی دیتکتور محاسبه می شود. DQE به اسپوژر اشعه ایکس ، بسامد فضایی spatial frequency ،MTF و مواد سازنده دیتکتور بستگی دارد . کیفیت ( ولتاز و جریان )تشعشع به کار رفته نیز تاثیر بسزایی در DQE دارد .مقدار DQE بالا اشاره بیانگر آن است که شرایط اکسپوز کمتری نیاز است تا کیفیت تصویر در مقایسه با سیستم های دیگر در اختیار ما قرار دهد ..دیتکتور ایده آل دیتکتوری است که DQE برابر با 1 داشته باشد یعنی تمامی انرژی اشعه ایکس را جذب و به اطلاعات تصویر تبدیل نماید دستیابی به چنین شرایطی مقدور نیست . در عمل DQE دیتکتور دیجیتال محدود به 0.45 at 0.5 cycles/mm است . شکل زیرمقایسه DQE در سیستمهای CR و DR را نشان میدهد: سنتیلاتورها در Indirect Digital Rdiology : سنتیلاتورها در دستگاه هایرادیولوژی دیجیتال مبتنی بر Indirect Conversion از ارکان اصلی سیستم به شمار می روند . وظیفه سنتیلاتور تبدیل فوتونهای اشعه ایکس به نور مرعی متناسب با انرژی فوتونهای ایکس است . و در ادامه این نورمرعی به وسیله فوتودایود که همان لایه آمورفوس سیلیکون می باشد به بار الکتریکی تبدیل و جهت بازخوانی و ترجمه به تصویر دیجیتال آماده می شود . در ساخت این لایه سنتیلاتور ممکن است از مواد گوناگونی نظیر : خاکهای کمیاب (گادولونیوم اکسی سولفاید GD2O2S) به صورت ورقه مجزا و قابل تفکیک استفاده شود. ودر مواردی از سزیوم آیوداید CSI استفاده می شود که برای بدست آوردن بهترین راندمان تزویج نوری به صورت مستقیم در آرایه قرار می گیرد. در شکل زیر راندمان جذبی سزیوم آیوداید با گادولونیوم اکسی سولفاید مقایسه شده است: در مقایسه سزیوم آیوداید با خاکهای کمیاب باید به نکات زیر توجه داشته باشیم : 1) سزیوم آیوداید قدرت بسیار زیادی در جذب فوتونهای اشعه ایکس دارد . لذا در مواردی مانند فلوروسکوپی نیزکه شدت اشعه کمتر است مورد استفاده قرار می گیرد . 2) سزیوم آیوداید تقریبا دو برابر گادولونیوم اکسی سولفاید نور تولید می کند . 3) می توان آنرا به شکل ساختار سوزنی در ساختمان سنتیلاتور استفاده کرد که این خود سبب جلوگیری از پخش نور به هنگام تبدیل اشعه ایکس به نور مرعی می شود . با این روش می توان از ضخامتهای بیشتر سزیوم آیوداید بدون آنکه با کاهش قدرت تفکیک فضایی و در نتیجه کاهش کفیت تصویرمواجه شویم استفاده کرد. به عنوان مثال ضخامت لایه سزیوم آیودایدی معادل 600 میکرومتر رزولوشنی برابر با ضخامت 300 میکرومتری صفحات خاکهای کمیاب دارد . 4)پیک نور جذبی در فوتودایودها در طیف سبز و طول موج 500 نانومتر است که در این فاکتور هم سزیوم آیوداید از خاکهای کمیاب پیشی گرفته و فوتونهای نور مرعی را در سطحی از انرژی که برای جذب هرچه بهتر توسط آمورفوس سیلیکون مناسب است فراهم می کند . لذا ترکیب این دو ماده در کنار هم ( سزیوم آیوداید به عنوان سنتیلاتور و آمورفوس سیلیکون به عنوان فوتودایود ) بیشترین DQE را برای دستگاه دیجیتال رادیوگرافی دارد .ومیزان بالای DQE بیانگر توانایی دستگاه در ارایه تصویر با کیفیت بهتر است . DQEدر دستگاه های Indirect مبتنی بر CSI دو برابر CR ، CCD و سیستم فیلم اسکرین است .و این موضوع بیانگر رزولوشن بیشتر تصویر این سیستمها نسبت به سیستمهای فوق در دوزتابشی یکسان است . استفاده از مشاوره های علمی و تخصص از سوی کارشناسان مسلط به دانش روز در خصوص انتخاب و خرید دستگاههای تصویربرداری کمک شایانی به انتخاب صحیح ، صرف هدفمند هزینه ها و تضمین بهره وری مراکز تصویر برداری کردهو از هدر رفت هزینه وزمان در دپارتمانهای رادیولوژی جلوگیری می کند .

جهت بررسي اختلالات ژنيكولوژي از دستگاههاي تشخيصي متعددي از قبيل سونوگرافي US،توموگرافي كامپيوتري CT و MRI استفاده مي شود اين مقاله به استفاده از سونوگرافي تشخيص به عنوان اولين ابزار ارزيابي اختلالات ژنيكولوژي تشخيصي به عنوان اولين ابزار ارزيابي اختلالات ژنيكولوژي تأكيد دارد.در مواردي كه

سونوگرافي در بيماريهاي خاصي از قبيل آندومتريوز و يا نئوپلاسمها از روشهاي تشخيصي ديگري مانند MRI ويا CT استفاده مي شود.

امروزه دركليه مطبهاي ژنيكولوژي و مراكزخدمات تشخيصي تصويربرداري، سونوگرافي كاربرد چشمگيري دارد. اعتماد بالاي بيماران به سونوگرافي و هزينه كم آن،آن را به عنوان يك ابزار قابل استفاده اصولي در ارزيابي اختلالات ژنيكولوژي معرفي نموده است.بعضي از متخصصان از سونوگرافي واژينال (TVS) بصورت روتين جهت بررسي لگن استفاده مي كنند،در حاليكه عده اي ديگر فقط در موارد مشكوك از آن استفاده مي نمايند. استفاده از سونوگرافي واژينال بستگي به تجربه باليني فرد انجام دهنده و ارتباط با زمينه هاي پاتوآناتوميك دارد.
درمواردي كه سونوگرافي لگن تشخيص دهنده نباشد،جهت ترسيم بهتر ناهنجاريهاي آناتوميكي از MRI و CT استفاده مي شود. اين دو وسيله در مراكز تشخيصي تصويري وجود دارند و هزينه آنها از سونوگرافي واژينال گرانتراست.اگرچه مي توان جهت تشخيص قطعي،خصوصاً دربعضي اختلالات مانند آدنوميوزس كه يافته هاي سونوگرافي آن ممكن است جزيي باشد بطورانتخابي ازآنها استفاده كرد.جهت Staging نئوپلاسم هم MRI و CT ممكن است ضروري باشد.MRI و CT نسبت به سونوگرافي وابسته به تجربه فرد انجام دهنده نيست، و تصاويرمقاطع مختلف را بدست مي دهند.
اين مقاله استفاده هاي رايج از روش هاي تشخيصي را در ارزيابي اختلالات ژنيكولوژيك بيان نموده و آنها را به تصوير كشيده است.بخش هاي كوچكتر اين فصل به شايعترين انديكاسيون هاي تصويربرداري در ژنيكولوژي اختصاص دارند.

دستگاه و تكنيك سونوگرافي
 

سونوگرافي تشخيصي لگني ممكن است شكمي (TAS) يا واژينال (TVS) باشد.در نوع شكمي، رحم و آدنكس ها از طريق مثانه متسع شده تصويرمي شوند.درنوع واژينال جهت به تصويركشيدن جزئيات رحم و تخمدان ها پروب داخل واژن قرار داده مي شود.درسونوگرافي آبدومينال تصويركلي از رحم وراگانها درقسمت پايين شكم به دست مي آيد و اگر تأثير چربي يا مزاحمتهاي روده و يا ساير ارگانهاي مجاورنباشد،بهترين فرم بررسي لگن خواهد بود.بطوركلي براي توده هاي بزرگ مانند فيبرومهاي شكمي كه تا بيرون لگن كشيده شده اند بهتراست از سونوگرافي آبدومينال استفاده شود.درمورد خانمهايي كه تخمدان ها درسطح قدامي قرار گرفته اند، سونوگرافي ابدومينال با مثانه پرتصوير بهتري از تخمدان ارائه مي دهد. سونوگرافي واژينال رنگي داپلر خون جاري به طرف شكم و درون آن را نشان مي دهد. همچنين براي افتراق توده هاي شكمي و تخمداني و ارزيابي عروقي آنها مي توان از اين نوع سونوگرافي استفاده كرد.

سونوگرافي ازطريق شكم تصويركلي لگن و ارگانهاي لگني را ارائه مي دهد.جهت انجام اين سونوگرافي مثانه بايد كاملاً پر ومتسع باشد تا روده ها را به خارج از لگن راند. گاهي چربي زير پوستي و چربي لگني با افزايش انتشارامواج سونوگرافي مانع تصويردقيق و واضح مي شود. سونوگرافي آبدومينال با ترانسديوسر 3/5MHZ خطي يا Curve انجام مي شود.محل استقرار پروب درسطح شكم و تخمدان ها است. تصاوير در مقاطع ساژينال،عرضي و مايل تهيه مي شوند.سونوگرافي (Real Time)، دربررسي حركات دودي روده ها و مواردي مانند ورود ادرار از حالب به مثانه مهم است.
احاطه به تصوير TVS زماني كه قله تصويربطرف بالا باشد بهتراست،با اينحال بعضي ها ترجيح مي دهند كه قله تصوير بطرف پايين باشد.بهرحال فرد امتحان كننده بايد آشنا به صفحه اسكن و اعضاي تصوير شده باشد.
TVS اطلاعات جزئي تري نسبت به TAS فراهم مي كند كه با تصاوير رحم در محور بلند و كوتاه بعنوان نشانگر مركز لگن شروع مي شود.بعد ازآن،فرد امتحان كننده پروب را بطرف آدنكس ها هدايت مي كند از وريد ايلياك داخلي بعنوان تعيين بستر تخمدان استفاده مي شود.محل تخمدان بخصوص در افرادي كه هيستركتومي شده اندبسيارمتغيراست.ممكن است پروب به قسمت وسط واژن كشيده شود تا بتوان تصوير محوركوتاه رحم كه آنتي فلكس مي باشد را رويت كرد.رحم رتروفلكس به راحتي ديده مي شود چون درمسيرمحور آناتوميك واژينال قراردارد.فرد امتحان كننده مي تواند به آرامي فشارمختصري روي شكم وارد كند تا متوجه تحريك اعضاء مذكورشود.درصورتي كه چسبندگي وجود نداشته باشد،بايد رحم و تخمدان ها براحتي از هم جدا شوند و حركت كنند(موقع جلودادن پروب).اين علامت بعنوان علامت عضو لغزنده (اسلايدينگ) ناميده مي شود كه عدم وجود آن ممكن است دال بر وجود چسبندگي باشد.

TVS با پروب هاي مختلفي ازجمله انحناي خطي-الكترونيكي و مكانيكال سكتورانجام مي شود(شکل 2).الكتروپروب هاي واژينال در فركانس بالا عمل مي كنند كه بتوانند 10 سانتي متراول فيلد را نشان دهند.بعد از اينكه پروب با محلول ضدعفوني پاك شد بايد با كاندوم پوشانده شود.براي راحتي بيمارپروب بايد روي انگشتان فرد معاينه كننده كه مدخل خلقي واژن را به آرامي فشارمي دهد قرار گيرد.شايعترين پروب مصرفي درTVS آنهايي هستند كه اجزاء ترانس ديوسر چرخنده دارند(سكتور مكانيكال) و آنهايي كه از المان هاي چند گيرنده اي تشكيل شده اند كه سبب مي شود تا موج با تحريك انتخابي الكترونيكي تشكيل شود(رشته انحناي خطي).طرح قسمت تصويري پروب،بنام فوت پرينت (footprint) نيز براساس شكل و اندازه تغييرمي كند.بهترين و جزئي ترين تصوير توسط پروب ترانسديوسربا انحناي فشرده كه داراي دنسيته خطي بالا 
است اعمال مي شود.پروب هاي ترانس واژينال با فوت پرينت كوچك و تنه كوتاه در زنان يائسه (بعلت كاهش قدرت اتساع واژن) استفاده مي شود.

از تصاويرسونوگرافي مي توان روي فيلم - كاغذ يا ديسك نوري كپي برداشت.در مواردي مثل هيستروسونوگرافي تصويري پروب براساس شكل و اندازه آن تغيير مي كند. دراكثر موارد ترانسديوسر پروب انحناي فشرده كه داراي دانسيته خطي بالا است،بهترين تصوير را مي دهد.
سونوگرافي داپلررنگي از طريق واژن (TV-CDS) اطلاعات آناتوميك TVS را با اطلاعات حاصل ازجريان خون درداپلر رنگي با هم مي آميزد.اين وسيله گرانتراز TVS استاندارد است،ولي بايد توجه داشت كه CDS-TVS اطلاعات بهتري را در مورد توده هاي لگني به دست مي دهد.

TV-CDS جريان خون را در رحم و آدنكسها بررسي مي كند.جريان بطرف يا داخل عضو بوسيله بررسي موجهاي اندكس رسيو (RI)(سرعت ماكزيمم سيستولي منهاي سرعت سيستولي حداقل تقسيم بر سرعت ماكزيمم سيتولي)اندازه گيري مي شود.فرد بايد علائم بين زاويه 30 و 60 درجه رگ را جهت بررسي ايده ال امواج بدست آورد.شكل موج،منعكس كننده تغييرات فراكانس با گذشت زمان است كه ارتباط به سرعت دارد.كالرداپلراستاندارد براساس فركانس با نشان دادن رنگ قرمز بعنوان جهت جريان بطرف پروب و رنگ آبي بعنوان جهت جريان دورازپروب نمايان مي شود.
تكنيك TV-CDS وابستگي بسيار زيادي به اپراتوردارد ولي اطلاعات مهمي در مورد جريان خون به رحم وضمائم مي دهد. براساس انديكاسيون باليني،بررسي جريان خون شرياني و ورودي به رحم و ضمائم انجام مي شود كه شامل بررسي جريان خون شريان رحمي و شاخه هاي آدنكسال آن و شريان تخمداني و شاخه هاي آن است. درحال حاضراسكنرهاي سازنده هاي مختلف،حساسيت هاي متفاوتي را نشان مي دهند.

بيماريهاي آندومتريال
 

بعلت نزديك بودن پروب ترانس واژينال به رحم،آندومتر دراكثر موارد جزئيات بيشتري بررسي مي شود،ولي بررسي اندومتر احتياج به انجام تكنيك درست دارد.چون آندومترشكل غيرژئومتريك دارد،خطاهاي اپراتورمي تواند باعث تشخيص ضخامت كاذب زياد يا كم شود.اين نكته حائزاهميت است كه آندومتر را در بزرگترين مقطع طولي رحم و در حداكثر ضخامت فوندال رحم اندازه گيري كنيم كه اين معرف اندازه گيري دو لايه آن است.سطح آندومتر ازنظر صاف يا نازك بودن نيز بايد تعيين شود.

TVSرل مهمي در بررسي بيماراني كه خونريزي واژينال ناشناخته دارند،بازي مي كند.اين نكته مهم است كه ازنظركلينيكي احتمالات تشخيصي بيماران با خونريزي واژينال قبل از يائسگي با بعد از يائسگي متفاوت است.عموماً خونريزي واژينال قبل از يائسگي با عدم تخمك گذاري همراه است درحالي كه پاتولوژي هاي مختلف مثل اندومتريت آتروفيك-هيپرپلازي و كانسر بعد ازيائسگي شايعتراست.درسنين توليد مثل،آندومتر براساس زمان سيكل قاعدگي و توسعه فوليكول تخمداني تغييرمي كند.
در فازقاعدگي،آندومترطبيعي بين 3تا5 ميلي مترضخامت دارد با مختصر اكوژنيسيته، همانطوركه آندومتر تا حدود تخمك گذاري رشد مي كند شكل چند لايه با ضخامت بين 5 تا 8 ميلي مترايجاد مي شود.لايه داخلي اكوژن معرف لايه بازال و لايه خارجي معرف لايه فونكسيونل است.بعلاوه،فاصله اكوژن مركز معرف باز پس زدن موكوس سرويكال است.درفاز ترشحي،آندومتركاملاً اكوژن و بين 12تا14 ميلي متراست.
دربيماران پيش از يائسگي آندومتريت يا فيبروئيد رحم اكثراً همراه با سيكل هاي بدون تخمك گذاري است.اثر فيبروئيد روي آندومتردرمورد ميوم ساب موكوس با جابجايي آندومترنمايان مي شود.آندومتريت باعث افزايش مشتقات آندومتر و گاهاً مايع داخل حفره اي مي شود.مايع داخل حفره اي در زنان ممكن است بعد ازيائسگي ديده شود.چنانچه ضخامت يك لايه اي آندومتر كمتراز 4 ميلي متر باشد پديده اي خوش خيم تلقي خواهد شد.
فيبروئيدها باعث بهم خوردن نظم عضله هاي ميومترمي شوند و بطور تيپيك هيپواكو بوده يا درمقايسه با ميومترطبيعي اكوژنيسيته مخلوط دارند.بعضي فيبروئيدها دچاركلسيفيكاسيون هستند.پديكول فيبروئيد ساب سروز در زمان سونوگرافي نمايان است(يا درموقع معاينه لمس مي شود). فيبروم ساب موكوس تا حفره رحمي ادامه داشته و آندومتر نازك روي آن را جابجا مي كند.اين ضايعات در موقع سونوهيستروگرافي بهتر نمايان مي شوند. بندرت فيبروئيد بعنوان توده توپردرناحيه آدنكسال ديده مي شود كه معرف انواع داخل ليگاماني يا پديكوله است.
TVS بالاترين رل تشخيص را در خونريزي هاي ناشناخته قبل يا بعد از يائسگي دارد.بطوركلي ضخامت آندومتر كمتراز 5 تا 8 ميليمتربعد از يائسگي در زني كه تحت درمان دارويي نيست،طبيعي است.شكل آندومترنيز در بررسي ها مهم است زيرا تغييرات كيستيك كوچك در پوليپ هاي كوچك يا درمصرف تاموكسي فن و درميومترزيرلايه آندومترديده مي شود.TVS در مواردي كه آندومتر ضخيم باشد ممكن است معرف هيچرپلازي باشد ولي ازنظرهيستولوژي اختصاصي نيست. دراين مورد ممكن است بيوپسي آندومتر يا كورتاژ تشخيصي مورد نياز باشد.ناحيه زير آندومتردرمواردي كه ضخامت آندومتر وجود دارد بايد بررسي شود و اگر نامنظمي ديده شود نفوذ ميومتررا بايد در نظر گرفت.
TVS رل مهمي درتعيين افراد كانديد بيوپسي آندومتردارد.آندومتركمتر از 5 ميلي متر مشخصه آندومتريت آتروفيك است در حالي كه آندومتربيشتر از 6 ميلي متر ممكن است نشان دهنده هيستولوژي غيرطبيعي باشد.براين نكته تاكيد كرد ضخامت كه آندومتربايد دقيقاً اندازه گيري شود،چون تكنيك غلط يا فيبروئيد مجاور مي تواند اندازه گيري را واقعي سازد.
TVS نيزبهترين وسيله ارزيابي خونريزي هاي ناخواسته در زمان هورمون درماني است.براساس رژيم هاي دارويي متفاوت، ضخامت آندومتر بايد كمتر از 8 ميلي متر باشد.دربعضي بيماران كه استروژن و پروژسترون استفاده مي كنند تا 3 ميلي متر اختلاف درضخامت ممكن است ديده شود كه بستگي به اين مسئله دارد كه سونوگرافي درچه زماني از چرخه قاعدگي انجام شده باشد.همينطور بيماراني كه تاموكسي فن مصرف مي كنند بطور سريال نياز به سونوگرافي TV جهت بررسي ضخامت و نامنظمي آندومتر دارند چون در اين گروه هيپرپلازي و كانسر شايع تر است.بعضي افراد نقاط كيستيك ظريف درميومتر داخلي را كه معرف آدنوميوز(با عود فعاليت)است را در بيماراني كه تاموكسي فن مصرف مي كنند،گزارش كرده اند.
سونوهيستروگرافي كه طي آن تزريق سالين درحفره رحمي صورت مي گيرد در مواردي انجام مي شود كه در TVS انجام شده روتين،شك به پوليپ يا فيبروز ساب موكوس وجود داشته باشد.دراين تكنيك از كاتتري نازك يا لوله تلقيح بعنوان وسيله اي براي تزريق سالين بداخل حفره رحمي استفاده مي شود.پوليپ ها بطور تيپيك ساختماني اكوژن دارند كه بداخل حفره نفوذ كرده است.درحالي كه فيبروئيدهاي ساب موكوس اكثراً هيپواكوئيك هستند.اين عمل بسيار مورد قبول بيماران بوده و بايد درفاز فوليكولر انجام شود.بعلاوه، در بيماران نازا مي تواند چسبندگي رحمي را تشخيص دهد. لازم به ذكراست كه چسبندگي رحمي بصورت لايه هاي اكوژن نازك بين دو لايه اندومتر ديده مي شود.
موقعي كه آندومتر ضخامت بسيار زياد و شكل غيرعادي دارد بايد كانسرآندومتر در نظر گرفته شود.بيشتر مطالعات ضخامت بيش از 9تا 10 ميلي متر را در كانسرآندومترگزارش مي كنند.با بررسي فضاي هيپواكو بين ميومتر و آندومتر مي توان احتمال نفوذ كانسر را مطرح كرد. نفوذ تومور معمولاً ساختار اين لايه را برهم مي زند.درموارد مشكوك يا مشكل،MRI با كنتراست مي تواند به عنوان وسيله اي ثانويه براي بررسي بيشتر ميومتراستفاده شود.

توده هاي لگني 
 

سونوگرافي هاي TA و TV وسيله اي براي بررسي محل محتويات داخل توده و اختلالات همراه در بيماران با توده هاي لگني مي باشند،توده هاي بزرگتر از 10 سانتي متربهتراست از راه سونوگرافي شكمي بررسي شوند.
TVS اطلاعات مهمي در مورد محل استقرار توده نسبت به رحم و تخمدان مي دهد.سونوگرافي داپلررنگي تست ثانويه اي است كه براي بررسي واسكولاريته در موارد پيچش احتمالي يا ارزيابي خوش خيمي يا بدخيمي توده مورد استفاده قرار مي گيرد.نكات مهم تشخيصي براساس محل و محتويات داخل كيست درجدول شماره 1 نشان داده شده است.
كيست هاي فيزيولوژيك،ديواره اي صاف بدون سپتوم هاي داخلي دارند. محل آنها در تخمدان با TVS اثبات مي شود.اين تكنيك بعد ازيائسگي بدون علامت كاربرد مهمي دارد،چون دريك مطالعه زنان تا 15% كيست تخمدان داشته اند كه اين كيست ها درعرض 6 ماه تا يك سال ممكن است كوچك يا بزرگ شوند.احتمال بدخيمي آنها را بايد با تست هايي مثل CA-125 ارزيابي كرد.در زنان قبل از يائسگي تشخيص ضايعات كيستيك كه خودبخود بهبود مي يابند.از مواردي كه بطور دائم بزرگ مي شوند مهم است.كيست جسم زرد هموراژيك بطورمشخص رشته هاي نازك فيبريني اكوژن درتوده هاي هيپواكو با ديواره اي تا حدودي ضخيم و نامنظم دارد.جريان با امپدانس پايين مشخصه جسم زرد هموراژيك است.

جدول 1 :تشخيص افتراقي توده هاي لگني با TAS و TVS
 

ازطرف ديگر وجود برجستگي هاي پاپيلريا سپتومهاي نامنظم و ضخيم معمولاً همراه با تومورهاي تخمدان مي باشد.يافته هاي مورفولوژيك ابتدايي كانسر تخمدان ممكن است ضعيف باشد ولي وجود نامنظمي داخلي ثابت دريك توده در بيماران با ريسك فاكتور،احتمال بدخيمي را مطرح مي سازد.
اگرچه اشكال سونوگرافيك توده ها غيراختصاصي است ولي برخي ازاين اشكال با درجه اختصاصي بالايي همراه است.يكي از اينها تصوير Ground glass آندومتريومي است كه حاوي لخته ارگانيزه مي باشد.يافته ديگرنقاط يا مناطق اكوژنيك دركيست درموئيد است.در بعضي موارد كيست درموئيد اكوهايي كه ازhair ball خارج مي شوند ديده مي شود. بابالا بردن ميزان دقت دستگاه سونوگرافي ديدن منطقه اي اكوژن در يك تخمدان طبيعي شايع است.اگر كيست درموئيد در يك تخمدان ديده شود،بررسي تخمدان مقابل از نظر وجود كيست درموئيد حائز اهميت است زيرا در15% موارد كيست درموئيد دو طرفه وجود دارد.
TV-CDS بررسي تكميلي توده هاي لگني از نظرپتانسيل بدخيمي است. براي دستيابي به بهترين نتيجه،يافته هاي TV-CDS بايد با يافته هاي مورفولوژيك و باليني تطبيق داده شود.اين تكنيك اگرچه محدوديت هايي دارد ولي درارزيابي قبل از عمل توده هاي لگني كمك كننده است.بستگي به تعداد سري هاي مطالعه شده دقت تشخيصي 80 تا 90 درصد در مورد اين روش گزارش شده است.بايد پذيرفت كه مقداري Overlap امپدانس دربعضي كيست هاي فونكسيونل و تومورها وجود دارد.با اينحال در زمينه هاي باليني صحيح TV-CDS اعتماد بيشتري نسبت به TVS درتشخيص ضايعات خوش خيم از بدخيم ايجاد مي كند.
ضايعات بدخيم بطورغيرطبيعي امپدانس پاييني دارند.يك علامت كاهش امپدانس عروقي درعروق تومورها ديده مي شود.بطوركلي بدخيمي ها تمايل به جريان پايين امپدانس با توده هاي عروقي در مناطق غيرطبيعي دارند.اين تست بعد از يائسگي حساسيت بيشتري دارد.چون ضايعات التهابي لگني يا آندومتريوم يا جسم زرد هموراژيك نيزمي توانند جريان پايين امپدانس را نشان دهند.
وقتي TV-CDS با TVS همراه مي شود رل مهمي را در بررسي زناني كه در معرض خطركانسرتخمدان هستند ايفا مي كند.قراردادن آن در برنامه هاي تشخيصي ابتدايي وسيله خوبي براي تشخيص ابتدايي تومورهاست. مشكل اصلي در غربال گري كانسرهاي تخمدان شيوع پايين آن است.با يافتن زنان با ريسك بالا و ادامه بررسي هاي تخمداني و آندومتريال اين بررسي ها ارزش بيشتري در ابتدايي ترين مراحل پيدا مي كند.
بعضي گزارشات حاكي از 2 مورد كانسر تخمدان يا آندومتر در 1000 زن است كه تحت غربالگري قرار گرفته اند.اطلاعات داده شده بايد شامل موارد بيماران زياد در طي ساليان متعدد باشد تا بتوان موثر بودن غربالگري را تأييد كرد.

درد لگني
 

TVS رل مهمي در بررسي بيماران با دردهاي لگني دارد.TVS مي تواند بزرگي تخمدان و وجود فوليكول هاي نارس در سطح تخمدان كه درتخمدان پلي كيستيك ديده مي شود را تشخيص دهد.
سونوگرافي داپلررنگي مي تواند جريان طبيعي يا غيرطبيعي را در تخمدان بررسي كند.ازآنجايي كه جريان سياهرگ اولين جايي است كه در تورسيون تحت تأثير قرار مي گيرد CDS مي تواند در تشخيص كمك كننده باشد.عدم وجود جريان سياهرگي در يك سونوگرافي كالرداپلردقيق مي تواند احتمال تورسيون را مطرح نمايد. به اين موضوع بايد دقت كرد كه خطا در نسبت Gray scale به تقدم رنگ ممكن است به تشخيص غلط تورسيون بيانجامد.بنابراين لازم است كه جريان در حدود آدنكس بررسي شود تا اثبات شود كه عدم وجود جريان حقيقي است.يافته هاي CDS در تورسيون تخمدان به كامل بودن و مزمن بودن اين بيماري هم ارتباط دارد. جريان در رگهاي تغذيه كننده (علي رغم وجود پيچش)معمولاً ديده مي شود.CDS همچنين مي تواند برقراري جريان را پس از رفع تورسيون اثبات كند.
تورسيون لوله بطور مجزا نادرمي باشد كه ممكن است در كساني كه جراحي بستن لوله هاي دو طرفه داشته اند ديده شود.CDS ساختماني دوكي شكل و مجزا از تخمدان را نشان مي دهد كه يا جريان دياستوليك ندارد و يا جريان دياستوليك آن معكوس شده است.
يكي از علل شايع دردهاي لگني كيست هموراژيك مي باشد.قسمت هموراژيك بطور تيپيك جرياني را نشان نمي دهد.در حالي كه بافت طبيعي تخمدان جريان سرخرگي سياهرگي را نشان مي دهد. آندومتريوم امواج مختلفي را نشان مي دهد كه بستگي به زمان معاينه بيمار دارد در فاز قاعدگي،امپدانس پايين معرف خونريزي فعال در توده است درحالي كه در زمانهاي ديگر سيكل،به علت لخته ارگانيزه امپدانس بالايي ديد مي شود.
آدنوميوزيس ممكن است تغييرات كمي را در TVS نشان دهد كه شامل نقاط نامرتب اكوژن درميومتر زيرآندومتر مي باشد. بندرت فضاهاي كيستيك حقيقي در ميومتر ديده مي شود.واسكولاريته آدنوميوز نسبت به فيبروئيد منتشرتراست كه نشان دهنده تيپ جريان سطحي لبه اي مي باشدMRIبا كنتراست ممكن است در جهت اثبات آدنوميوز استفاده شود.
هرفرد بايد فكر مواردي مثل آپانديسيت يا سنگ كليه را بعنوان علل غيرژنيكولوژيك در ذهن داشته باشد.درTVS آپانديسيت، توده اي دوكي شكل و غيرقابل كمپرس در قسمت پايين و راست شكم كه ديواره اي ضخيم (بيش از6 ميلي متر) دارد را مي بينيم.بهترين راه بررسي درموارد احتمالي آپانديسيت انجام سونوگرافي شكمي است كه همزمان فشار ثابت مختصري روي شكم وارد مي كنيم.درصورت پارگي،مايع اطراف آپانديس غير طبيعي ديده مي شود. در فاز حاد،افزايش جريان خون در اطراف آپانديس ديده مي شود.TVS همچنين مي تواند سنگ كليه را در قسمت پايين حالب نزديك مثانه دربعضي بيماران نشان دهد. جريانات ادراري حالب بطور واضع در CDS ديده مي شود و ساختمانهاي اكوژن در قسمت پايين حالب در پايه مثانه قابل رويت است.

نازايي
 

TVS اطلاعات مهمي را در بررسي بيماران نازا فراهم مي كند كه شامل بررسي متوالي رشد فيوليكولي و بررسي ضخامت و شكل آندومتراست. تعداد فوليكولها و اندازه نسبي آنها نيزتعيين مي شود.قطرفوليكول رسيده حدود 18 تا 20 ميلي مترو ضخامت ايده آل آندومتر قبل از تخمك گذاري بين 7 تا 11 ميلي متر است.چند لايه بودن آندومتر احتمال لانه گزيني را افرايش مي دهد.

اعمال هدايت شده از طريق سونوگرافي
 

TVS مسيرواقعي عبور سوزن را به منطقه مورد نظرنشان مي دهد.براي اين هدف وسيله هدايت سوزن به تنه پروب مي چسبد تا ازمسير واقعي مطمئن شويم.اين تكنيك براي تخليه فوليكولي يا تخليه ضايعات كيستيك مورد استفاده قرار مي گيرد.كيست هاي پريتونئال و بقاياي تخمداني و آبسه هاي توبواوارين از اين راه تخليه مي گردند.بعضي افراد تخليه سوزني آندومتريوم را در مواردي كه جراحي قبلي داشته اند،انجام داده اند.
سونوگرافي ترانس ركتال را مي توان براي هدايت انجام ديلاتاسيون و كورتاژ در مواردي كه سرويكس ديده نمي شود، استفاده كرد.موقعيت ديلاتاتورنسبت به سوراخ خارجي سرويكس ديده مي شود. بمحض اينكه ديلاتاتور وارد سوراخ شد از سونوگرافي شكمي براي تعيين محل آن در رحم استفاده مي شود.همينطور TAS مي تواند براي تعيين محل Uterine Tandem در موارد رايوتراپي استفاده شود.

حاملگي نابجا
 

TVS وسيله دقيقي براي تشخيص حاملگي نابجا است..در TVS وجود توده اي گرد و مجزا از تخمدان در بيماري كه حاملگي داخل رحم در او تشخيص داده نشده را مشكوك به EP مي كند.حلقه لوله اي بدون مايع اطراف نشان دهنده EP پاره نشده است. يافته ديگر وجود مايع داخل صفاقي اكوژنيك است.با اين روش جسم زرد را ازEP تشخيص مي دهيم.لازم به يادآوري است كه جسم زرد در حدود تخمدان قراردارد.
سونوگرافي داپلررنگي ممكن است اطلاعات بيشتري در مورد EP بدهد. CDS نقشه عروقي را نشان مي دهد كه تخمدان را ازساير اعضا آندكسال مجزا مي كند.واسكولاريته EP از هيپوواسكولرتا هيپرواسكولر متغيراست و شكل موجي اختصاصي ندارد.شكل موجي جريان دياستوليك معكوس درEP با نسج تروفوبلاستيك نكروزه ديده مي شود.

روشهاي ديگر تصوير برداري
 

MRI وسيله اي بسيار عالي براي بررسي بيماريهاي لگني است.اين بيماري ها شامل آدنوميوزيس،آندومتريت و توده هاي لگني مثل كيست درموئيد مي باشد. با MRI در سطوح مختلف تصويري،اعضاء لگني بررسي شده،و مي تواند لنفادنوپاتي همراه با تومورها را نيزتشخيص دهد.MRI پيشرفته مي تواند حتي درجه نفوذ سرطان آندومتر را به داخل ميومتر بررسي كند.
اسكن كامپيوتري توموگرافيك بخصوص براي بررسي لگن استخواني استفاده مي شود كه در نوع مارپيچي از دقت بالاتري برخورداربوده و زمان اسكن كمتراست.از MRI يا CT مي توان براي بررسي آبسه هاي داخل شكمي استفاده كرد.
استفاده ازسونوگرافي واژينال با كنتراست، وسيله اي اميدواركننده براي بازبودن لوله هااست كه معمولاً بعد ازهيستروسونوگرافي انجام شده و منجر به تجمع مايع اطراف تخمدان مي شود.خروج ماده اكوژنيك از فيمبريا در لوله سالپنكس بازبخوبي ديده مي شود.